Openmonumentendag Scherpenzeel

[SCHERPENZEEL] Drie gemeenten, één Monumentendag. Het jaarlijkse feestje rond het lokaal erfgoed wordt inmiddels traditioneel door Scherpenzeel, Woudenberg en Renswoude bij toerbeurt georganiseerd. Op zaterdag 14 september zijn de inwoners van deze gemeenten tussen 13.00 en 17.00 uur van harte welkom in Scherpenzeel.

Een enthousiast comité heeft in Scherpenzeel een programma met activiteiten voor jong en oud samengesteld. Het nationale thema van de Open Monumentendag is dit jaar ‘Erfgoed van routes, netwerken en verbindingen’. Dat is terug te zien in het programma, waarin zowel een fietstocht als een bijzondere wandeltocht is opgenomen. Kinderen kunnen meedoen aan een vossenjacht in Park Scherpenzeel, er zijn exposities en er is veel muziek, zowel bij het bekendste monument van de plaats, Huis Scherpenzeel, als in verschillende kerken vanwege de gelijktijdige viering van de Nationale Orgeldag.

MUZIKALE OPTREDENS

,,Het is een heel breed programma’’, beamen Mieke Gardenier en Korsiaan van Leeuwen, die namens de gemeente Scherpenzeel betrokken zijn bij de opzet van het evenement. 

Zij worden daarin bijgestaan door Piet Valkenburg van de Vereniging Oud Scherpenzeel, Naomi Voortman en Kimberley Blum van 800 jaar Scherpenzeel, Elly van der Grift van Platteland Anders en Wilfred Folmer, organist van de Grote (Hervormde) Kerk. ,,Het thema van dit jaar legt het accent wat meer op historisch erfgoed als eeuwenoude routes over land, spoor of water, dan op gebouwen. Natuurlijk kunnen mensen op deze dag een kijkje nemen in het mooiste huis van Scherpenzeel, Huis Scherpenzeel, waar rondleidingen worden gegeven en wordt verteld over de geschiedenis van dit rijksmonument. 

Hier worden gedurende de dag ook muzikale optredens verzorgd door muziekvereniging Caecilia en de Muziekschool Scherpenzeel. In het bijbehorende Koetshuis is een expositie te zien van Vereniging Oud Scherpenzeel en even verderop kunnen mensen de toren van de Grote Kerk – ook een rijksmonument - beklimmen. Een activiteit waarvoor ze goed ter been moet zijn, stevige schoeisel moet dragen en geen hoogtevrees moet hebben. Het beklimmen van de toren is op eigen risico en kinderen mogen alleen onder begeleiding naar boven. De klauteraars wacht daar wel een prachtig en uniek uitzicht over Scherpenzeel en de wijde omgeving.’’

HISTORISCHE FIGUREN

Naomi Voortman en Kimberley Blum, die deel uitmaken van een breed stichtingsbestuur die een feestelijke viering van 800 jaar Scherpenzeel in 2029 voorbereidt, verheugen zich ook op de vossenjacht voor kinderen, die tussen 13.00 en 17.00 uur zal worden gehouden. Kinderen kunnen een kaart ophalen bij Huis Scherpenzeel, waarmee ze op zoek kunnen naar de historische figuren in en rond Park Scherpenzeel. ,,Een leuke activiteit die mooi past bij het doel van onze stichting om in de aanloop naar de viering van 800 jaar Scherpenzeel elk jaar een aantal feestelijke opwarmers te organiseren.’’

KERKPAD

De Scherpenzelers kennen het vooral als het Kerstavondpad; een immens populaire traditionele avondwandeling in december langs een met honderden waxinelichtjes verlichte route, waarlangs in vroeger dagen de bewoners van het buitengebied op kerstavond met stallantaarns en fakkels naar de nachtmis in Scherpenzeel liepen. Maar een gedeelte van die route is ook een pad dat vroeger vooral ’s zondags werd gebruikt om vanaf de, vaak afgelegen boerderijen, naar de kerk te gaan. Het pad lag ook wat hoger dan het omliggende land, zodat je geen natte voeten kreeg. Met de boeren waren onderling afspraken gemaakt, zodat iedereen via de kortste weg door het landschap kon trekken. 

Ter gelegenheid van Open Monumentendag is een eerder in onbruik geraakt deel van het Kerstavondpad gereconstrueerd, zodat een rondwandeling (2,3 kilometer) gemaakt kan worden. De start is op de hoek van de Renessersteeg met de Goorsteeg. Omdat hier weinig parkeerruimte is, is er gelegenheid om vanaf de Burgemeester Royaardslaan (bij Huis Scherpenzeel) met een huifkar naar het startpunt en retour te gaan. De vertrektijden staan op de halteborden op beide locaties. 

De wandeling is uitgezet door Platteland Anders; de creatieve club achter zowel de lichtjeswandeling in december, als (onder meer) de jaarlijks wisselende kunstroute door het dorp langs bijzondere objecten, die samen met zeven groepen (groep 6) van alle basisscholen in Scherpenzeel worden vervaardigd. ,,Fantastisch dat we de medewerking hebben gekregen van landeigenaren om dit eeuwenoude kerkpad, dat ook door weilanden voert, voor Open Monumentendag weer even in ere te herstellen’’, zegt Elly van der Grift. ,,Voor wandelaars is dit echt een bijzondere tocht.’’ 

NAAR DE BUREN

Het thema verbinding komt ook duidelijk tot uitdrukking bij de fietstocht die ter gelegenheid van deze dag is uitgezet en die zowel Woudenberg als Renswoude aandoet. Het startpunt van de fietstocht, waarvoor naast een te scannen QR-code ook fietsroutes op papier verkrijgbaar zijn, is in Park Scherpenzeel. 

De fietsers komen op deze route onder meer diverse informatiepunten tegen, zoals bij het historische Koepeltje in het bos van Landgoed Scherpenzeel, TOP-Grebbelinie aan de Nieuwstraat, de Stichting Grebbelinie in het vizier (gratis toegang tot expositie en rondleiding voor de routefietsers, ook koffiepunt) en de twee recent gerestaureerde monumentale restanten van het voormalige Station Woudenberg-Scherpenzeel op het terrein van de nieuwe Welkoop. De spoorlijn Amersfoort – Kesteren, in de volksmond ‘de kersenlijn’, was een van de belangrijkste verbindingen voor Scherpenzelers en Woudenbergers die op reis gingen. 

Onder de overkapping bij de oude stationswoning en het toiletgebouw is een expositie ingericht over dit voormalige station en vertelt Henri Blotenburg over de geschiedenis. Andere highlights langs de fietsroute zijn het kerkje Rumelaar aan de Laagerfseweg, het voormalig station De Haar/halteplaats op het Oudenhorsterpad, het Kasteelbos van Renswoude en het Koetshuis van Huis Scherpenzeel, waar de historische verbindingen worden uitgelicht in de expositie Routes en Netwerken.

ORGELS

Wie even tot rust wil komen of een moment van bezinning zoekt, kan zaterdag 14 september ook terecht in een aantal Scherpenzeelse kerken (Grote Kerk aan het Kerkplein 189, Sionkerk aan Renes 121, De Achthoek aan de Molenweg 1 en de Gereformeerde Gemeente in Nederland aan de Holevoetlaan 32) waar in het kader van de Nationale Orgeldag van 10.00 tot 15.00 uur regelmatig orgelbespelingen zullen plaatsvinden. Ook kan in een aantal kerken een kijkje worden genomen bij het orgel of bestaat de mogelijkheid om op verzoek dit even zelf te bespelen. In de Grote Kerk houdt organist Wilfred Folmer het slotconcert op het ‘Adema-orgel’, gepland om 16.00 uur. 

Het startsein voor Open Monumentendag zal zaterdag 14 september in de ochtenduren worden gegeven door de drie burgemeesters van Scherpenzeel, Woudenberg en Renswoude. Marieke Teunissen, Magda Jansen en Petra Doornenbal en kinderburgemeester Sarah Kooijman zullen hiervoor naar verluidt in een koets bij Huis Scherpenzeel arriveren. 

De verbinding is er en de routes zijn bekend, op Open Monumentendag kan iedereen komen kijken, fietsen, wandelen en genieten in en rond Scherpenzeel. 

[][Meer informatie over Open Monumentendag in Scherpenzeel is te vinden op de website openmonumentendag.nl/scherpenzeel.