Jannes Bijlsma

Op de lijst van vijftig gemeenten met tussen de 50.000 en 100.000 inwoners bezet Barneveld de 48ste plaats, met een 5 als rapportcijfer. BDO vergeleek van alle gemeenten in Nederland de schuldpositie, de grondexploitatie, de structurele exploitatieruimte, de solvabiliteit (waarmee de financiële gezondheid op de langere termijn wordt bekeken) en de belastingcapaciteit. Hiervoor werden de cijfers van het jaar 2018 onder de loep genomen. Met name de schuldpositie van Barneveld baart onderzoeker Rob Bouman van BDO zorgen. Barneveld heeft de afgelopen jaren een grote grondpositie verworven, met name om woningbouw en industrieterreinen te realiseren. ,,Aan die leningen hangt gewoon een potentieel financieel risico. In de periode 2008 tot 2012 heb je gezien dat de risico’s van een grote grondvoorraad heel groot waren. Nu lijken die niet groot te zijn. Maar bij een recessie is de kans aanzienlijk dat er minder grond wordt verkocht. En dan kan het ineens hard gaan.”

[RISICOBEHEERSING] Wethouder André van de Burgwal erkent dat Barneveld een relatief hoge schuldquote en grondpositie heeft, maar vindt ook aan dat de onderzoekers hier in zijn ogen te veel waarde aan hechten. ,,Dat is juist iets waar wij nog volop mee bezig zijn. In het onderzoek wordt gesignaleerd dat er een hoog risicoprofiel is, maar ik mis de waardering voor de risicobeheersing. Wij weten dat we een hoge schuldquote hebben en een grote grondexploitatie. Daar staat ook een prima weerstandsvermogen tegenover. Jammer dat dit niet wordt gewaardeerd in het rapport.”

Volgens de wethouder loopt de gemeente Barneveld financieel geen grotere risico’s door de coronauitbraak dan de andere Nederlandse gemeenten. ,,We hebben voldoende buffers. Het is wel de vraag hoe het verder gaat met de economie en of dit afdoende is. Over de woningbouw maak ik mij nog niet zoveel zorgen, als ik zie hoe groot de vraag nog is. Wel is het afwachten hoe onze activiteiten met betrekking tot de bedrijventerreinen zich verder ontwikkelen.” Naast de verkoopsnelheid van gronden zijn er op dit moment twee andere onzekere factoren voor de financiële positie van Barneveld, aldus Bouman. ,,Hoe ontwikkelt het Sociaal Domein zich? Veel zorgtaken zijn vijf jaar geleden overgeheveld van het Rijk naar de gemeenten, maar er zijn structurele tekorten. In Barneveld staat voor de begroting van 2020 ook een tekort. Hoe ontwikkelt zich dat verder?” En Bouman verwacht dat de coronacrisis nog wel eens hard kan inhakken in Barneveld. ,,Hoe dit zich allemaal voor Barneveld specifiek ontwikkelt, is nog moeilijk te zeggen. Maar de uitgangspositie is niet echt florissant. De kans is groot dat er bezuinigd moet worden.”

[IMPACT CRISIS] In de vorige week gepresenteerde ‘coronamonitor’ gaf het college het eerste voorzichtige inzicht in de gevolgen van de coronacrisis. Over de financiële consequenties is nog altijd weinig te zeggen, aldus Van de Burgwal. ,,Het is natuurlijk de vraag hoe lang de crisis zal duren. De eerste pakketten zijn al gepresenteerd door Rijk en provincie en er wordt nog verder over gesproken. Maar we moeten afwachten hoe groot de impact van de crisis is en afhankelijk daarvan zullen we zien op welke manier wij ondersteund zullen worden.”