ETHOS-telling Valleiregio 2025: 1200 dak- en thuislozen
10 oktober 2025 om 09:10 MaatschappelijkSCHERPENZEEL In de Valleiregio zijn ruim 1200 mensen dak- of thuisloos. Onder hen bevinden zich ook jongeren en mensen met psychische problemen. Dat blijkt uit de resultaten van de ETHOS-telling, de regionale teldag voor mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats. Met deze telling is ook de zogenoemde verborgen dakloosheid in beeld gebracht.
De telling vond plaats op 10 april 2025 en laat zien dat in de Valleiregio ruim 1200 mensen voldoen aan de ETHOS-definitie van dak- of thuisloosheid. Van hen is 61 procent man en 32 procent vrouw; de deelnemers vertegenwoordigden 44 nationaliteiten. In centrumgemeente Ede gaat het om 451 mensen, onder wie 54 kinderen. In Scherpenzeel zijn 16 personen geteld, waaronder 5 kinderen.
ONGESCHIKTE HUISVESTING
Een aanzienlijk deel van deze groep verblijft (tijdelijk) bij familie of vrienden, woont in een opvanglocatie of in ongeschikte huisvesting. Ook kinderen (186), jongeren tot 28 jaar (310), mensen met psychische problemen en economisch daklozen vormen een belangrijk deel van het totaalbeeld.
De cijfers laten zien dat de woonproblematiek breder en complexer is dan vaak gedacht. Het gaat niet alleen om zichtbare dakloosheid, maar ook om stille vormen van woononzekerheid die grote invloed hebben op gezondheid, bestaanszekerheid en toekomstperspectief, zeker voor gezinnen en jongeren.
VALLEIREGIO
De gemeenten Ede, Wageningen, Veenendaal, Rhenen, Renswoude, Barneveld en Scherpenzeel namen gezamenlijk deel aan deze landelijke teldag. De telling werd uitgevoerd door Hogeschool Utrecht en het Kansfonds, in samenwerking met woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties, maatschappelijke opvang en lokale vrijwilligers. De resultaten geven een breder én menselijker beeld van dak- en thuisloosheid dan traditionele tellingen tot nu toe deden.
WAAROM ETHOS-TELLING?
De ETHOS-telling kijkt verder dan alleen mensen die op straat leven of in de daklozenopvang verblijven. Ze brengt ook mensen in beeld die tijdelijk bij anderen op de bank slapen, in onzekere of ongeschikte woonsituaties verkeren of dreigen hun woning te verliezen.
Wethouder Henk Vlastuin zegt hierover: „Aan de ene kant levert de ETHOS-telling goed inzicht in de daklozenproblematiek, aan de andere kant zie ik een uitdaging om het probleem aan te pakken. We moeten het in breed perspectief zien, onze woonproblematiek wordt er niet eenvoudiger op. We doen ons uiterste best om iedereen een plek te bieden. Dat betekent dat we ons inzetten voor meer sociale woningbouw. Niemand verdient het om op straat te moeten slapen.”
INZETTEN EN OPLOSSEN
De Valleiregio werkt al geruime tijd aan verschillende oplossingen voor mensen die (dreigen) dak- of thuisloos te raken of tussen wal en schip vallen. Een van de initiatieven is Housing First, waarbij mensen die langere tijd dak- of thuisloos zijn een eigen woning krijgen. Vanuit die stabiele basis ontvangen zij begeleiding op maat om hun leven weer op orde te krijgen. Deze aanpak is bewezen effectief.
Daarnaast werkt de regio aan het concept Anders Wonen: kleinschalige woonplekken voor mensen met psychische of verslavingsproblemen. Dit woonconcept biedt een alternatief voor wie niet goed tot zijn recht komt binnen het reguliere woningaanbod.
De komende periode wil de Valleiregio zich nadrukkelijker richten op Wonen Eerst: een meer preventieve variant van Housing First, waarbij wordt voorkomen dat mensen überhaupt dakloos raken door tijdig passende woonoplossingen en begeleiding te bieden.
BLIK OP PREVENTIE
De resultaten van de ETHOS-telling onderstrepen het belang van vroegtijdige signalering en preventie. Ze zijn meegenomen in het regionaal actieplan dakloosheid Valleiregio. Door in te zetten op tijdige hulp bij schulden, relatieproblemen of dreigende huisuitzetting kunnen gemeenten voorkomen dat mensen in dak- of thuisloosheid terechtkomen.
