De geringde zwartkopmeeuw met de typerende gitzwarte kop en rode snavel.
De geringde zwartkopmeeuw met de typerende gitzwarte kop en rode snavel. Mathijs Overeem
COLUMN

Zwartkopmeeuw zonder ‘vliegschaamte’

14 augustus 2025 om 14:20 Column

VALLEI & OVEREEM Vogelaar en fotograaf Mathijs Overeem struint graag door de afwisselende natuur rond zijn woonplaats Scherpenzeel. Maandelijks schrijft hij in zijn column Vallei & OverEem over zijn bijzondere waarnemingen.

Alhoewel de zomer vaak een rustige periode is qua vogels heb ik de afgelopen weken toch een paar keer geluk gehad. Een overvliegende regenwulp over de tuin van mijn ouders was een fraaie verrassing, evenals een passerend berichtje in de lokale vogelappgroep. Er worden namelijk twee zwartkopmeeuwen gemeld, aan de grond nog wel! Enig puntje van ontevredenheid: evenals een kraanvogel enkele jaren geleden bevinden deze schaarse meeuwen zich wederom op grondgebied van onze Renswoudse buren. Voor mijn Scherpenzeel-lijst telt hij dus niet, maar het lijkt me alsnog dik de moeite om hier toch even een poging voor te wagen.

Na het wekelijkse bezoek aan mijn broer in Wekerom stap ik eenmaal thuisgekomen direct in de auto. Een stukje ten oosten van De Leughte, langs de Barneveldsestraat vind ik al snel de twee zwartkopmeeuwen terug op een akker. In Nederland zijn deze vogels vooral te vinden in de Delta, iets waar onze omgeving in de verste verte niet op lijkt. Broeden doen ze in kolonies, bij voorkeur in moerassig gebied. 

WITTE VLEUGELS

Qua uiterlijk is de zwartkopmeeuw te vergelijken met de veel algemenere kokmeeuw. De voornaamste verschillen zijn dat de kop van een volwassen zwartkopmeeuw gitzwart is, in tegenstelling tot de chocoladebruine kop van de kokmeeuw. In de vlucht valt het vooral op dat de vleugels volledig wit zijn, daar waar de kokmeeuw zwarte vleugelonderdelen heeft. De combinatie van zwart-wit met een bloedrode snavel en poten maakt de zwartkopmeeuw wat mij betreft een prachtige meeuwensoort.

Haastig loopt het tweetal op de akker achter een boerderij, zoekend naar insecten. Enkele minuten kan ik ze, op grote afstand druk foeragerend, bekijken door mijn verrekijker. Tot een plaatselijke kievit mij een handje lijkt te willen helpen en één van de zwartkopmeeuwen mijn richting opjaagt. De meeuw vliegt op enkele meters over mij heen en besluit voorlopig niet terug te keren. Mijn foto is in ieder geval binnen, met dank aan een ietwat opvliegerige kievit.

VOGELRINGEN

Wanneer ik thuis mijn foto’s terugkijk, valt mijn oog op twee ringen om beide poten van deze trekvogel. Interessant, want aangezien ik de codes op de ringen kan aflezen zou ik kunnen achterhalen waar deze vogel eerder gezien is. Via via krijg ik contact met een Franstalige vogelringer. 

Al snel krijg ik een document toegestuurd met eerdere waarnemingen van deze vogel. “Mijn” zwartkopmeeuw blijkt acht jaar geleden geboren en geringd te zijn in een nest in het Antwerpse havengebied. In zijn of haar leven blijkt deze vogel zich hoofdzakelijk op te houden in de Franse en Portugese kuststreken, voordat hij/zij in april van dit jaar pas voor het eerst wordt gezien in Nederland. Ontzettend interessant om dit op deze manier te weten te komen. Ik voel een nieuwe obsessie aankomen: het aflezen van vogelringen. 

Het blijft verbazingwekkend, die afstanden die trekvogels afleggen. Zonder enige vorm van vliegschaamte.

Mail de redactie
Meld een correctie

advertentie
advertentie